Eigen verantwoordelijkheid en integriteit bij de overheid

In de bijdrage van vandaag wil ik het hebben over eigen verantwoordelijkheid en integriteit bij de overheid. Ik las vanochtend dit artikel op Nu.nl. Het artikel gaat over een paar topambtenaren die bij declaraties méér dan de toegestane bedragen declareren. Helaas blijkt voor wat betreft deze (overigens nu paar!) ambtenaren weer gecontroleerd moet worden. Dat zou helemaal niet nodig moeten zijn wanneer ambtenaren ‘hun eigen verantwoordelijkheden kennen en nemen’. Ik wil het artikel graag breder trekken naar alle overheden.

We leven in een tijd waarin we tegen forse bezuinigingen zullen aankijken. Ik ben het met bezuinigingen eens. Ik heb altijd geleefd met de regel: “Je kunt nu eenmaal niet meer uitgeven dan dat er binnenkomt.” Deze regel is ook bekend onder de uitdrukking: “De tering naar de nering zetten.” Zo simpel is het! Ik ben daarnaast een democraat: D66, dus! Een democraat staat voor “je eigen verantwoording nemen”. Het is makkelijk om te kijken wat een ander heeft en dan te concluderen wat jij niet hebt. De democraat staat ook voor het teruggeven van verantwoordelijkheden aan de mens en zelfregulering. Ook daar ben ik helemaal voor: “We lossen het samen wel op!”

D66 bedoelt met “het teruggeven van verantwoordelijkheden” het teruggeven van verantwoordelijkheden aan de burger. Als de burger zijn eigen verantwoordelijkheid neemt, is er immers een kleinere overheid nodig. Dat is goed voor U en voor mij want daarmee zijn er minder ambtenaren nodig en dat scheelt dus overheidsuitgaven. Zo simpel werkt het.

Het artikel over het declaratiegedrag van topambtenaren brengt mij af en toe aan het twijfelen over “het (terug)geven van verantwoordelijkheid”. Is dat echt wel zo goed? Ik vind dat een ambtenaar een bijzondere positie in de samenleving heeft. Deze man of vrouw wordt door de samenleving aangesteld, wordt betaald door de samenleving en staat in dienst van de samenleving. Zij vormen daarmee het boegbeeld van de samenleving. Het is belangrijk dat juist zij en zij op de eerste plaats het voorbeeld geven en een rolmodel zijn voor de samenleving. Ik schrijf overigens bewust niet ‘het goede voorbeeld’, omdat niet iedereen dezelfde of de ‘juiste’ oplossing ziet voor vraagstukken. Een ambtenaar mag ook best kritisch zijn.

Het artikel in Nu.nl beschrijft ambtenaren die de regels oprekken. Helaas worden de reacties van de ministeries samengevat tot één regel, waardoor ik vind dat mijn beeld incompleet is. Desalniettemin: los van de vraag hoe de journalist de reacties precies interpreteert, komt de samenvatting ongeveer neer op: “Wij kunnen geen goede goedkopere alternatieven vinden voor onze vraagstukken”. Alvast met excuses voor het onconventionele taalgebruik: dat is BULLSHIT! Het is een slap excuus, waar simpelweg niet over is nagedacht.

Voor iemand die “de tering naar de nering zet” en kan zetten, zijn er ALTIJD goede en goedkopere alternatieven. Hoewel ik vermoed dat de gemeente Hoorn nog wel één en ander kan leren (wie niet!?), maakt de gemeente Hoorn onder andere handig gebruik van het digitale tijdperk waar we anno 2012 in leven. Het resultaat: veel ambtenaren die er ook buiten werktijd (volgens mij onbetaald!) er een schepje boven op doen en een blije en productieve indruk achterlaten. Natuurlijk gaat er dan nog wel wat fout en moet ik af en toe wat te zeuren hebben; maar het kan altijd kwalitatief goed en goedkoper! De gemeente Hoorn bewijst het.

Terug naar waar we vandaan komen: de ambtenaar als rolmodel. Los van de vraag of het declaratiegedrag van de topambtenaren juist of onjuist is, moeten ambtenaren tot op het allerlaagste niveau er goed van doordrongen zijn, dat zij een rolmodel zijn. Juist zij moeten hun integriteit beschermen. Daarmee bouwen zij respect op bij de samenleving en het voorkomt dat je een ‘controlerend apparaat’ voor een controlerend apparaat nodig hebt. Helaas blijkt voor wat betreft de (overigens nu paar!) topambtenaren weer gecontroleerd moet worden. Dat zou helemaal niet nodig moeten zijn… wanneer (Top)ambtenaren ‘hun eigen verantwoordelijkheden kennen en nemen’….

… aldus deze Democraat.

Mijn visie en reactie op de CPB cijfers

Vandaag zijn de CPB cijfers gepubliceerd met een toekomstverwachting over de komende jaren. Ik hoor veel mensen zeggen: “Oei, oei, oei”. Ook weer voldoende mensen die roepen we moeten € 9 – 16 miljard bezuinigen. Met deze bijdrage wil ik alles weer eens in een ander perspectief zetten.

Als gewone burger is het makkelijk om je mee te laten slepen in de voornamelijk negatieve sleur die ontstaat. De eerste en voornaamste vraag die de burger zich af moet vragen, is: “Wat kan ik zelf doen?”. Ik zie in de cijfers een positief perspectief. Het belangrijkste is dat de economie groeit en de werkloosheid afneemt op langere termijn. Iets om ons aan vast te houden.

Goed. Op korte termijn moet er dus iets gebeuren. Wat mij betreft moet het huishoudboekje van de regering terug op orde, dus: begrotingstekort terug naar 3% en wel zo spoedig mogelijk. Dat kan op drie manieren: ófwel je verhoogt de inkomsten, ófwel je verlaagt de kosten/uitgaven, óf allebei. Het maakt mij niet zoveel uit hoe. U wel?

Veel mensen vinden dat er voorzichtig omgesprongen moet worden met bezuinigingen. Nu serieus: wanneer U niet uitkomt met uw salaris, wat doet U dan? Staat het verhogen van uw (bank)schuld dan boven aan uw actielijst? Lijkt mij sterk. Nagenoeg iedereen zal maatregelen nemen. Omdat veel mensen niet weten hoe hun inkomen vergroot kan worden, ligt de reactie vaak in het beperken van uitgaven. Een natuurlijke reactie. Voor de regering is dat niet anders, hoewel zij de ‘macht’ hebben om hun inkomsten te vergroten door extra belastingen te heffen of belastingen te verhogen. Desalniettemin is een evenwichtig huishoudboekje het geheim van een gezonde financiële situatie. Dat geldt niet alleen in uw geval, maar een evenwichtig huishoudboekje op regeringsniveau is uiteindelijk in uw belang.

Heeft U al gemerkt welke invloed U persoonlijk op uw regering heeft? Sorry dat ik U uit uw droom help, maar het goede antwoord is “geen!”. Mijn advies: probeer eens te kijken wat U zelf kunt doen om uw situatie op peil te houden of zelfs te verbeteren. Kijk binnen uw eigen invloedsfeer. U heeft daar meer invloed op dan U wellicht denkt. Denk dan ook eens serieus na of U het écht zo slecht heeft. Ik heb in 2011 een paar dagtochten gemaakt en ben een lang weekend naar Limburg geweest. Meer “vakanties” heb ik niet gehad. Ik ben desalniettemin dankbaar dat dit überhaupt mogelijk was.

Succes met uw uitdagingen.

Gaat de overheid over de schreef?

Vandaag verscheen dit artikel op Nu.nl. Een rechter heeft verboden wat al sinds de invoering een doorn in het oog en een grote irritatie bij veel burgers is: de € 6,00 administratiekosten bij verkeersboetes.

De overheid zal ongetwijfeld in beroep gaan tegen de uitspraak van deze rechter. Desalniettemin bewijst deze uitspraak hoe discutabel het opleggen van administratiekosten is bovenop de torenhoge boetes, die we toch al in Nederland hebben in vergelijking met andere landen in West-Europa (zie dit artikel).

De uitspraak doet mij denken aan het innen en heffen van leges op ID kaarten. Iets wat de rechter tot op het hoogste niveau ook al verboden heeft. De overheid gaat hier zelfs nog een stapje verder: het mag niet? Och, dan zorgen wij met een spoedwetje er toch voor dat het tóch mag?

Een lichtpuntje: ik ben blij dat de Tweede Kamer in ieder geval inziet dat ACTA écht een brug te ver is! Desalniettemin vind ik voldoende reden tot zorg.

Politie zal boerkaverbod niet handhaven! Slechte zaak!

Ik las zojuist dit bericht op Nu.nl. De politie geeft aan dat zij weinig tegen boerka’s zullen optreden. Sterker nog: de eerste politiemensen met ‘gewetensbezwaren’ hebben zich al gemeld. Deze opstelling van de politie irriteert mij bijzonder!

Voor de duidelijkheid: ik ben heel sterk tegen het gebruik van boerka’s. Boerka’s passen en horen wat mij betreft niet in de open Nederlandse samenleving. Deze mensen krijgen pas mijn aandacht wanneer ze het respect naar mij hebben om hun gezichtsbedekkende kleding af te doen. Hoewel ik sterk tegen boerka’s ben, accepteer ik wel dat er mensen zijn die zich op deze manier willen kleden. Ik ben daarom net zo fel gekant tegen het boerkaverbod. Het boerkaverbod past net zo min in de Nederlandse samenleving.

Nu vraagt U zich wellicht af: “Uh… je bent tegen het boerkaverbod én je vindt het een slechte zaak dat het boerkaverbod niet wordt gehandhaafd? Hoe zit dat?”. Als volgt: ik irriteer mij aan de instelling van de politie. Met de uitspraak: “wij zullen het boerkaverbod niet handhaven” betekent dat zij dus bepalen welke democratisch ingestelde wetten wél en niet gehandhaafd worden. Dat is onaanvaardbaar en onacceptabel. De politie dient normaal hun taken uit te voeren die door democratisch gekozen instanties worden opgelegd. Door taken naar eigen inzicht selectief uit te voeren, brokkelt de steun, respect, etc voor de politie af.

Eén van de meest discutabele zaken waar de politie wél op handhaaft, en goed ook, is snelheid. De meningen over het feit of 10 kilometer te snel op een snelweg wel of niet risico’s met zich meebrengen zijn erg verdeeld; nog meer dan het instellen van het boerkaverbod, waar vorig jaar nog ruim 75% van de nederlanders achter staat (bron). Blijkbaar is het uitvoeren van de zeer discutabele controles op snelheid geen enkel probleem. Hoe is het mogelijk dat de politie dan de ogen voor het boerkaverbod sluit? Is het te moeilijk? Te gevoelig?

De politie dient gewoon haar taak uit te voeren. Als deze politiemensen ‘gewetensbezwaren’ hebben, dan is de eerste vraag of zij wel geschikt zijn voor het uitoefenen van hun vak. Net zoals alle andere wetgeving, dient ook het boerkaverbod normaal gehandhaafd te worden.

De Verenigde Staten van Europa: politiek realistisch en haalbaar?

Vandaag werd het 94e landelijke D66 congres gehouden. Partijleider Alexander Pechtold sprak zijn ambitie uit over Europa. Zijn woorden: “Noem mij een eurofiel, maar bij vrij verkeer, bij één munt, bij één economie, hoort één politieke unie.” Ik ben het daar helemaal mee eens en zou niets liever willen, maar……

In de praktijk is Europa sterk verdeeld; nu meer dan ooit. Het gaat economisch niet goed in de zuidelijke landen van de Europese Unie en de Europese leiders krijgen de rijen nauwelijks goed gesloten. Er is veel overleg en er zijn veel concessies over en weer nodig. Dat straalt gewoon niet de slagvaardigheid uit die Europa juist nodig heeft en zo vooruit zou kunnen helpen.

Daarmee dringt de vraag zich op: “Als er zo weinig slagvaardigheid is; als er dan zo weinig daadkracht is en als er dan zoveel weerstand is van alle kanten, moet je er dan aan blijven trekken? Moet je dan écht zoveel moeite doen of kan je beter je energie steken in zaken die nu ook hoge prioriteit hebben?” Wellicht dat er over een jaar of vijf meer politieke wil is om tot een politieke unie te komen waarbij meer verantwoordelijkheden aan een Europees bestuur worden overgedragen. Ik zie het nu met Merkel en Sarkozy gewoon niet gebeuren. Helaas bepalen zij de maat.

Referendum in Griekenland over hulppakket: een politieke truc!

Ik ben behoorlijk geïrriteerd over de aankondiging van de premier van Griekenland om een referendum te houden over het hulppakket voor Griekenland.

Even de feiten weer op een rijtje: Griekenland wil graag geholpen worden. De ministers van de 17 eurolanden en de 10 overige landen van de EG gaan samen met de banken tot het uiterste om de handen op elkaar te krijgen. Dat lukt! Vervolgens zal Griekenland (de partij die geholpen wordt!) een referendum houden over dit hulppakket. Dat is onaanvaardbaar. Waarom?

Eén ding is duidelijk: het referendum zal worden weggestemd door de Griekse burgers. Ze hebben niets meer te verliezen en voor de komende decennia is hun lot bezegeld. Waarom zouden ze dan voorstemmen? De reden waarom er een referendum gehouden wordt, heeft hier alles mee te maken: de schuld!

De Europese leiders hebben laten zien dat ze alles op alles willen zetten om de Euro te redden. Juist dat laat zien, dat de Europese leiders misschien nog meer concessies aan Griekenland zou willen doen. In de geest van: “Als ‘wij’ dit wegstemmen, zou het kunnen zijn dat de Europese leiders nog meer concessies doen en dat wij minder hard hoeven in te grijpen in Griekenland.” Het is een ‘rare sprong’ van een ‘kat’ die ik vaker bij mensen met diepe schulden heb gezien!

Ik heb lang geroepen dat het wellicht beter is voor Griekenland en de Europese Unie wanneer Griekenland de Euro verlaat. Daarna heb ik een tijdje hoop gehad en was positief over het laatste hulppakket. We zijn nu terug bij af: wanneer de Grieken het hulppakket wegstemt, betekent dat voor mij per definitie dat ze de Euro verlaten.

De discussie rond Mauro Manuel: moet hij weg of kan hij in Nederland blijven?

Ik voel mij behoorlijk gemangeld in de discussie die gaat over de verblijfstatus van Mauro Manuël. Ik begrijp dat 70% van de Nederlandse bevolking vindt dat Mauro Manuel moet blijven. Ik vind dat helemaal niet zo vanzelfsprekend en dat stoort mij nog het meest in deze discussie.

Ik ben iemand die grote waarde hecht aan regels en procedures. Regels en procedures scheppen duidelijkheid. Dat betekent niet dat ik niet flexibel ben, want regels en procedures zijn er ook om in uitzonderlijke situaties vanaf te kunnen wijken. In deze zaak, dringt de vraag zich op: “Is de situatie van Mauro Manuel uitzonderlijk?”. Vanaf dag 1 was duidelijk dat Mauro niet in Nederland kon blijven. Nederland heeft een rechtssysteem waar ik nog steeds volledig op vertrouw. Rechters hebben zich over deze zaak gebogen, meer dan één en meer dan eens. In de tussentijd hebben de pleegouders van Manuel een geweldige klus geklaard door Manuel op te vangen en liefdevolle tienerjaren te geven. Grote complimenten hiervoor. Het lijkt er wél op dat deze pleegouders één ding zijn vergeten in de opvoeding, namelijk Mauro voor te bereiden en voorbereid te houden op een terugkeer naar Angola. Ik ben geen ervaringsdeskundige en ik weet niet of je een tiener op een dergelijke manier kan opvoeden en voorbereiden. Voor mij is dát de cruciale hamvraag in deze discussie: “Was het voor de pleegouders redelijkerwijs mogelijk om Mauro voor te bereiden op een terugkeer naar Angola en heeft de Nederlandse regering de pleegourders hierin ruim voldoende gestuurd, ondersteund en gecontroleerd?” Wordt één van deze vragen met ‘nee’ beantwoord, dan dient Mauro per direct een permanente verblijfsvergunning te worden toegezegd en moeten zowel Wilders en Leers kappen met deze idiote voorstelling. MAAR: wanneer er voldoende middelen beschikbaar waren voor de pleegouders om Mauro voor te bereiden op zijn terugkeer naar Angola (zoals dit uiteindelijk is vastgesteld door de rechtelijke macht!), dan zou ook ik de harde lijn volgen. De spelregels waren dan vanaf het eerste begin duidelijk en helder voor iedereen. Die spelregels golden ook toen ik Leann, mijn vrouw, naar Nederland haalde. Is er dan geen ‘menselijke’ kant van deze zaak? Ja, 100%! Dat zit in mijn betoog opgesloten. Het had menselijk geweest wanneer Mauro was voorbereid op een terugkeer zoals dat door onafhankelijke rechters is vastgesteld. Met die discussie valt of staat de toewijzing van een verblijfsvergunning.

Stel dat Mauro toch terug moet, moet hij dan per direct terug? Nee, dat is onzin en ik vind van niet. Ik zou het verstandig vinden wanneer Mauro een studievergunning aanvraagt en de komende vier tot vijf jaar gebruikt om zich vooralsnog voor te bereiden op een terugkeer. Door vooralsnog een HBO studie te volgen en zich tegelijkertijd voor te bereiden, zou hij in Angola een gigantische voorsprong hebben, wat hem vooruit zou helpen. Geef hem wat geld mee om mee te kunnen beginnen en iets op te bouwen. Ik denk dat hem dat uiteindelijk lukt. Dit geldt natuurlijk alleen wanneer Mauro volgens bovenstaande criteria een verblijfsvergunning wordt geweigerd.

Overheid, internet & burger anno 2020: Mijn visie

Gisterenavond zag ik het debat over DigiNotar tussen de Tweede Kamer en de Ministers Donner en Opstelten. Het debat ging over het debacle met DigiNotar en de veiligheid op websites van de overheid in het algemeen.

Het moge duidelijk zijn dat de database bestanden waarin persoonsgegevens in opgeslagen zijn, ook veilig zijn. Op dit moment heeft de overheid het verzamelen en vastleggen van gegevens online zelf in handen. Dat is ook waar het gruwelijk mis is gegaan. De grote vraag is: moet de overheid dit nog wel willen? Immers, het EPD heeft het niet gehaald, omdat zoveel informatie centraal opgeslagen zou worden. Waarom zou dat met medische informatie worden verworpen en gegevens van burgers niet worden verworpen? Dat zou niet logisch zijn en toch gebeurt het! De overheid lijkt minder moeite te hebben met het decentraal opslaan van medische gegevens. Een regionaal EPD lijkt nog een bespreekbare optie te zijn. Gegevens zouden dan decentraler opgeslagen worden.

Op dit moment worden persoonsgegevens van burgers centraal opgeslagen in de Gemeentelijke Basis Administratie (GBA). Als burger betalen wij daarvoor via het uitreksel uit het GBA. Ik heb een systeem voor ogen waarbij de burger zélf kan kiezen waar (bij welk bedrijf) zijn of haar persoonsgegevens online opgeslagen worden. Daar kan dan meteen een service aan gekoppeld worden die registreert en aan de burger terugkoppelt wie de gegevens heeft geraadpleegd en waarom (net zoals bij het beoogde EPD). Informatie wordt hiermee decentraal geregistreerd. De koppeling met overheidssystemen wordt dan via twee kanalen gecontroleerd: via de overheidsportal (bijvoorbeeld de belastingdienst) die een inlognaam en codes vraagt. Vervolgens controleert het bedrijf waar de gegevens zijn geregistreerd of de inkomende connectie bekend en legitiem is. Natuurlijk hebben burgers geen wijzigingsrechten in het GBA en dat moet een taak van de decentrale overheid blijven. Wel kan de burger altijd zien wát er is geregistreerd.

Voordelen: de ‘rotte’ appels die informatie lekken vallen in no-time door de mand met reputatieschade bij het bedrijf als gevolg. Die bedrijven zullen DigiNotar in het faillisement volgen. Er ontstaat concurrentie wat de kosten drukt en de efficiency vergroot. Ik denk dat het een goed idee zou zijn om burgers zelf te laten kiezen waar al hun persoonsgegevens opgeslagen worden.

PvdA Hoorn is weer terug: rapport rekenkamer over parkeerbeleid Hoorn

Ik las zojuist dit artikel waarin PvdA Hoorn zich (blijkbaar) hardop afvraagt of het college B&W wel genoeg heeft gedaan met een rapport van de rekenkamer uit 2008. In dit rapport beschrijft de rekenkamer dat het parkeerbeleid beter uitgevoerd kan worden.

De vraag die zich bij mij meteen opdringt, is hoe het komt dat de PvdA in 2008 niet meteen heeft ingegrepen toen zij nog in de coalitie van de Hoornse gemeenteraad zaten. Waarom wordt dit nu, 3 jaar later pas door de PvdA opgemerkt?

Wellicht dat iemand van de PvdA dat kan toelichten.

Persoonlijke belangen/doelen verenigen met politieke belangen/doelen: de politieke spagaat.

Ik realiseerde mij eerder vanochtend dat er een spanningsveld bestaat tussen persoonlijke belangen en doelen en politieke belangen en doelen. Je kan daarmee in een behoorlijke politieke spagaat geloodst worden.

Ik geef als vrijwilliger Nederlands Praten aan buitenlanders voor een lokale stichting. Deze stichting wordt deels gefinancierd uit gemeentelijke middelen. In alle politieke geledingen moet worden bezuinigd, zo ook bij de gemeenten en dus ook bij onze gemeente. Op hun beurt kijkt de gemeente dus sterk naar de bestedingnen en dus de subsidies aan de stichting waarvoor ik mijn vrijwilligerswerk uitvoer. De activiteiten van deze stichting en daarmee mogelijk indirect mijn vrijwilligerswerk staan daarmee in meer of mindere mate onder druk (de impact is op het moment van schrijven nog niet duidelijk).

Had ik raadslid geweest dan kan ik mij voorstellen dat ik mijn politieke belangen zou moeten verenigen met mijn persoonlijke belangen. Dat lijkt mij in dit voorbeeld best moeilijk, zeker wanneer je ervan overtuigd bent dat mijn vrijwilligerswerk bijdraagt aan een socialere samenleving. Wanneer je niet op die stichting bezuinigt, waar bezuinig je dan wel op?

Hier gaat het nog maar om ‘vrijwilligerswerk’. Stel je voor dat politieke belangen direct mijn boterham zouden beïnvloeden. Dat is wel even iets om over na te denken. Input is van harte welkom.